دستورالعمل نظام آراستگی محیط کار

دستورالعمل اجرایی نظام آراستگی محیط کار(5S) 

1- هدف : اطمینان از ایجاد یک نظام پویا ومستمر در خصوص بهسازی محیط های کاری سازمان بطوریکه کارائی و اثربخشی فعالیتهای کیفی سازمان در نظام مدیریت کیفیت ( کیفیت – بهروری – ایمنی – رفاه ) شرکت تقویت گردد.  

2- محدوده اعتبار : این دستورالعمل مربوط به کل شرکت بوده و کلیه فعالیتهای واحدهای تولیدی وغیر تولیدی را در تمام سطوح سازمانی و در همه زمانها و بطور مستمر شامل می گردد. 
3- مسئولیتها : مسئولیت اجرای این دستورالعمل بعهده کلیه پرسنل شرکت با توجه به موقعیت وجایگاه سازمانی فرد می باشد. 

4- تعاریف و مفاهیم :

  • 5S  : سیستم فکری وتلاش سازمان یافته برای انجام اصلاحات تدریجی و مستمر  و پیشگیری از اتلاف منابع و ارتقا سطح کیفی و بهسازی محیط کاری با استفاده از 5 اصل مهم
  • SEIRI  – ساماندهی: جدا کردن اقلام مورد نیاز از غیر ضروریها ، با یک تصمیم گیری قاطعانه اشیاء غیر ضروری را از یکدیگر مشخص و جدا کنید .
  • SEITON – نظم ترتیب : مرتب نمودن اقلام و ابزار مورد نیاز ، اولویت بندی ابزار و اشیا ء در 5 گـــــــروه 1-غیر قابل استفاده ( دور ریختنی) 2- قابل استفاده در آینده دور( بایگانی راکد) 3- بندرت قابل استفاده 4- غالبا قابل استفاده 5- قابل استفاده ضروری. با توجه به دست بندی فوق ابزار واشیاء مورد نیاز می بایست در زمان مکان و به مقدار مورد نظرقابل دستیابی و  استفاده گردد. 
  • SEISO – پاکیزه سازی: نظافت کامل محیط کار ، پاکیزه سازی به معنای تمیز ساختن محیط کار و بازرسی و بازبینی و تحت کنترل قراردادن محیط ، تجهیزات و اشیاء می باشد.
  • SEIKETSU – حفظ ونگهداری : حفظ وضعیت مطلوب و جلوگیری از بهم خوردن نظم و نظافت محیط. برای حفظ و نگهداری وضعیت مطلوب از روش استاندارد سازی کنترل و اصلاح دائمی ساماندهی، نظم و ترتیب و پاکیزه سازی با استفاده از دو روش (( مدیریت دیداری )) و (( مدیریت رنگها ))  استفاده می گردد.

مدیریت دیداری : نظارت کامل بر کلیه امکانات و تجهیزات و محلها و افراد که بر انجام مناسب کار موثر اند یصورت دیداری و بازدید  

مدیریت رنگها : انتخاب رنگهای معینی برای محیط های کاری مختلف و طراحی برچسبهای بازنگری مختلف برای مشخص کردن ، دستگاههای حساس ، خراب ، ضروری ، دارای اولویت و  ….

  • SHITSUKE – آموزش و فرهنگ کاری : آموزش افراد به منظور ایجاد فرهنگ انضباط کاری و نظم در امور، در این مقوله آموزش پرسنل جهت آگاهی از مقررات بهسازی محیط و ایجاد توانائی لازم برای انجام امور به طریق مطلوب و مناسب ، ضرورت دارد ، ازطریق آموزش عادات صحیح جایگزین عادات نادرست می گردد و اجرائی دقیق مقررات بصورت یک فرهنگ کاری در شرکت نهادینه می شود 

5- کنترل مستندات :

1-5- تغییرات : براساس روش اجرایی کنترل مستندات

2-5- سوابق : کلیه سوابق و فرمهای این دستورالعمل در پرونده مربوطه به مدت درج شده در شاخص ماتریس کنترل سوابق کیفی نگهداری می شود

3-5- توزیع : این دستورالعمل به تعداد مشخص شده در شاخص ماتریس مدارک و  مستندات تهیه و بین واحدهای مشخص شده توزیع می گردد.

6- مدارک ذیربط : کلیه دستورالعملهای مرتبط با 5S

7- پیوست :  کلیه چک لیست های مرتبط با این دستورالعمل    

8- شرح عملیات :

1-8-  این دستورالعمل می بایست به کلیه پرسنل شرکت آموزش داده شده و اجرا گردد.

2-8-  وظایف سطوح سازمانی در گیر در نظام جامع اجرائی 5S شرکت :

•   مدیریت عالی سازمان در دستورالعمل نظام اراستگی  :

1. سیاست گذاری و ارائه خط مشی کلی در خصوص نظام جامع 5S   
2. تعیین مجری کمیته اجرائی 5S  در سطح شرکت ومعرفی آن به واحدها  
3.  تشکیل جلسه کمیته اجرائی 5S با حضور مدیران واحدها و مجری کمیته اجرائی 5S   
4. بررسی و  تائید و تصویب برنامه اجرائی 5S و تصویب بودجه پیشنهادی و ارزیابی کلی نتایج حاصله  

•   مجری کمیته اجرائی 5S در دستورالعمل نظام اراستگی  :

1. توجیه پرسنل در جهت شناخت جامع از سیستم 5S   
2. تکمیل سئوالات حرکت از صفر جهت شناخت اولیه  
3. سازمان دهی تیم های همیاری 5S  
4. آموزش تیمهای همیاری 5S
5. تکمیل فرمهای 5S  توسط تیمهای تعیین شده
6. تهیه برنامه اجرائی بهسازی محیط های کاری و برآورد امکانات و منابع مورد نیاز و اخذ تائیدیه از مدیریت عالی سازمان  
7. تعیین حیطه های سرپرستی جهت اجرای فعالیتهای برنامه ریزی شده در برنامه بهسازی  
8. نظارن برحسن اجرای فعالیتهای برنامه ریزی شده و ارزیابی نتایج حاصله و تهیه گزارش جهت مدیریت عالی سازمان در دستورالعمل نظام اراستگی
9. نگهداری سیستم با توجه به ارزیابی ها وممیری های دوره و تهیه گزارشات تحلیلی  دوره ای و ارائه به مدیریت و مبادی ذیربط  
10. شیبه سازی محیط کار  
11. ارائه نقشه استقرار ماشین آلات ، ابزار ، انسان و امکانات فرا خور با مقتضیات سازمان
12. گرفتن عکس از هر قسمت قبل و بعد از اجرای سیستم 5S  
13. در خواست از مدیــــریت عالی سازمان جهت شرکت در بازدیدهای دوره ای از محیط های کاری شرکت

•   تیمهای همیاری 5S در دستورالعمل نظام اراستگی :
1. آموزش زیردستان طبق برنامه کمیته اجرائی 5S   
2. انجام امور محوله در حیطه های سرپرستی تعیین شده طبق برنامه کمیته اجرائی 5S   
3. همکاری با مجری کمیته اجرائی  5S و  ارزیابی سیستم در حیطه های سرپرستی و ارائه نتایج به مجری کمیته اجرائی 5S   

•   مسئولین واحدها و قسمتها در دستورالعمل نظام اراستگی :
1 . آموزش زیر دستان طبق برنامه
2. تکمیل فرمهای استقرار سیستم
3 . اشاعه فرهنگ 5S  از طریق اجرای دقیق آن توسط مسئولین
4 . شناسائی اقلام مازاد ،قابل استفاده و سالم در قسمتها و واحدها
5 . ایجاد نظم ترتیب در محیط کاری و رعایت اصول 5 گانه مطرح شده در سیستم 5S  

•  وظایف کارکنان :
1. فراگیری اصول 5 گانه نظام 5S  
2. اجرای دقیق دستورالعمل جامع نظام اجرائی 5S  
3. ارزیابـی ادواری محیط کاری و ابزار و امکانات در دسترس و انطباق آن با  اصول 5 گانه نظام 5S  
4. ارائه پیشنهاد در خصوص بــــهسازی محیط ، امکانات ، منابع مورد نیاز جهت استقرار و نگهداری نظام 5S  
5. اجرای دستورالمل ذیل جهت رفع ناهمگونی های سیستمی احتمالی در شرکت :
الف : کلیه پرسنل شرکت درهر رده سازمانی در صورت مشاهده هرگونه عدم انطباق ( ناهمگونی ) بشرح ذیل  در صورت امکان ابتدا برچسب ناهمگونی را تکمیل کرده و برروی مورد مشاهده شده نصب نموده و سپس مورد اشکال را در فرم شناسایی ناهمگونی درج وفرم را در صندوق پیشنهادات بیاندازد و با نصب یرچسب مورد غیر منطبق با هماهنگی مسئول سازمانی بر روی ناهمگونی شناسایی شده ، سایر پرسنل را از این مورد آگاه سازند
ب: پرسنل سایر قسمتها پس از مشاهده مورد غیر منطبق از استفاده مورد مذکور خودداری نمایند 
•    موارد اشکال در خصوص وضعیت مواد اولیه در سالن تولید
•    موارد اشکال در خصوص وضعیت ایستگاه کاری ومتعلقات آن
•    موارد اشکال درخصوص موارد خدماتی مربوط به نظام مدیریت کیفیت شرکت
•    موارد اشکال در خصوص خدمات رفاهی پرسنل از قبیل رستوران و ایاب و ذهاب  
•    موارد اشکال در خصوص بهداشت و حفاظت فردی و ایمنی
•    موارد اشکال در خصوص ارائه خدمات واحد های پشتیبانی کننده تولید
•    موارد اشکال در خصوص نحوه اجرای عملیات تولید
ج:  مسئول کمیته اجرائی  5S موظف است مورد ناهمگونی را در فرم ثبت موارد ناهمگونی ثبت و به واحد یا واحدهای ذیربط ارجاع نموده وتا حصول نتایج اقدام اصلاحی پیگیری نماید. 
د : واحد ذیربط موظف به شناسایی و رفع مورد ناهمگونی اعلام شده است.  
ه : مسئول کمیته اجرائی  5S موارد عدم انطباق و روند اقدام اصلاحی را پیگیری و شرح عملیات انجام شده را در فرم ثبت  نماید و پس از حصول رفع موارد عدم انطباق،  فرم در پرونده مربوطه بایگانی می گردد. 
و : مسئول کمیته 5S  موظف است هر 3 ماه یک بار با توجه به چک لیست 5S واحدهای مذبور را آدیت نموده و اقدامات لازم در صورت مشاهده عدم تطابق  با همکاری مدیر مربوطه انجام دهد.  

برای دانلود جامع ترین دستورالعمل ها، چک لیستها و فرمهای نظام آراستگی محیط کار(5S)، از جمله دستورالعمل های مجزای S1 تا S5 و … بصورت کامل اینجا کلیک کنید.

 

 

امتیازدهی

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.